نقطه‌ها، خط‌ها یا تارهای کوچکی که در میدان دید شناورند و با حرکت چشم جابه‌جا می‌شوند، همان مگس پران‌اند. بیشتر افراد گاهی آن‌ها را، به‌خصوص هنگام نگاه به آسمان یا دیوار سفید، می‌بینند. مگس پران معمولاً بی‌خطر است، اما در برخی شرایط نشانه یک اورژانس چشمی است.
مگس پران از کجا می‌آید؟
داخل چشم با ماده ژله‌ای شفافی به نام زجاجیه یا ویتره پر شده است. با افزایش سن، این ژل کمی آبکی می‌شود و رشته‌های پروتئینی آن به هم می‌چسبند. سایه این تجمع‌های کوچک روی شبکیه می‌افتد و به شکل نقطه یا تار دیده می‌شود. این روند طبیعی است و در نزدیک‌بین‌ها و پس از جراحی آب مروارید زودتر رخ می‌دهد.
گاهی زجاجیه از شبکیه جدا می‌شود که به آن جداشدگی خلفی زجاجیه می‌گویند. این اتفاق معمولاً با افزایش ناگهانی مگس پران و گاهی جرقه نور همراه است و در بیشتر موارد بی‌خطر است، اما در برخی افراد می‌تواند باعث پارگی شبکیه شود.
چه زمانی مگس پران خطرناک است؟
این علائم نیاز به معاینه فوری دارند:
- افزایش ناگهانی تعداد مگس پران‌ها، مثل بارش دوده.
- دیدن جرقه یا فلاش نور در گوشه چشم.
- سایه یا پرده‌ای که از یک طرف وارد میدان دید می‌شود.
- کاهش ناگهانی دید.
- مگس پران پس از ضربه به چشم یا سر.
آیا مگس پران درمان دارد؟
بیشتر مگس پران‌ها درمانی لازم ندارند و با گذشت زمان، مغز یاد می‌گیرد آن‌ها را کمتر ببیند. هیچ قطره یا داروی گیاهی ثابت‌شده‌ای برای از بین بردن مگس پران وجود ندارد. در موارد نادری که مگس پران بسیار زیاد است و دید را مختل می‌کند، پزشک ممکن است لیزر یا جراحی ویترکتومی را بررسی کند؛ این روش‌ها خطرهای خاص خود را دارند و فقط در موارد انتخاب‌شده انجام می‌شوند.
اگر مگس پران همراه با جرقه نور است، معاینه شبکیه با قطره گشادکننده مردمک لازم است. درباره بیماری‌های شبکیه در مقاله بیماری‌های شبکیه و ویتره بیشتر بخوانید.
چه کسانی بیشتر مگس پران می‌بینند؟
- افراد بالای پنجاه سال.
- نزدیک‌بین‌ها، به‌خصوص با نمره بالا.
- کسانی که جراحی آب مروارید انجام داده‌اند.
- افراد دیابتی یا مبتلا به التهاب داخل چشم.
مگس پران و معاینه چشم
اگر برای اولین بار مگس پران می‌بینید، یک معاینه کامل چشم انجام دهید تا پزشک از سالم بودن شبکیه مطمئن شود. معاینه دوره‌ای در افراد پرخطر هم توصیه می‌شود. درباره مراحل معاینه چشم در راهنمای معاینه چشم و انتخاب چشم پزشک توضیح داده‌ایم.
تفاوت مگس پران با علائم دیگر
گاهی افراد مگس پران را با علائم دیگری اشتباه می‌گیرند. لکه‌های رنگی و زیگزاگی که چند دقیقه تا نیم ساعت طول می‌کشند و بعد از بین می‌روند، بیشتر به میگرن چشمی مربوط‌اند. دیدن هاله رنگین دور نورها همراه با درد چشم می‌تواند نشانه گلوکوم حاد باشد. تشخیص این موارد با معاینه است و اگر مطمئن نیستید چه چیزی می‌بینید، بهتر است به چشم پزشک مراجعه کنید.
پرسش‌های رایج
آیا مگس پران چشم خوب می‌شود؟
مگس پران معمولاً از بین نمی‌رود، اما با گذشت زمان کمتر به چشم می‌آید.
آیا استرس باعث مگس پران می‌شود؟
استرس علت مگس پران نیست، اما ممکن است توجه به آن را بیشتر کند.
مگس پران در جوانان طبیعی است؟
بله، به‌خصوص در نزدیک‌بین‌ها. اما شروع ناگهانی یا همراه با جرقه نور نیاز به معاینه دارد.
جمع‌بندی
مگس پران معمولاً نتیجه تغییرات طبیعی ژل داخل چشم و بی‌خطر است. اما افزایش ناگهانی آن، جرقه نور یا سایه در میدان دید می‌تواند نشانه پارگی یا جداشدگی شبکیه باشد و نیاز به معاینه فوری دارد.
چشم پزشک در شهرهای مختلف
مطالب مرتبط
- تنبلی چشم در کودکان و بزرگسالان؛ علائم، درمان و جدیدترین روش‌ها
- لنز طبی؛ انواع، نحوه انتخاب، نگهداری و خطرهایی که باید بشناسید
- انحراف چشم (استرابیسم) در کودکان و بزرگسالان؛ علت، علائم و درمان
- خشکی چشم؛ علتها، علائم و درمانهایی که واقعاً اثر دارند
- جوش داخل پلک چشم (شالازیون)؛ علت، درمان خانگی و تخلیه
این مطلب برای آگاهی عمومی نوشته شده و جای معاینه و تشخیص چشم‌پزشک را نمی‌گیرد.
یک پاسخ